Son dönemde marketlerde, pazarlarda ve çevrimiçi platformlarda “doğal bal” etiketiyle satılan bazı ürünlerin sahte olduğu, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından tespit edildi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Gıda Teknolojisi Programı Öğr. Gör. Dr. Eda Şensu Demir, sık sık gündeme gelen sahte bal konusunu derinlemesine inceledi. Demir, tüketicileri yanıltmak ve haksız kazanç sağlamak amacıyla piyasaya sürülen sahte balların içerikleri hakkında bilgi verirken, gerçek ve sahte balları ayırt etmenin yollarını açıkladı.
Özellikle son dönemlerde artan sahte bal tartışmalarını değerlendiren Dr. Demir, “Sahte bal, sindirim sistemi rahatsızlıkları, baş ağrısı ve uzun vadede obezite, hiperglisemi gibi sağlık sorunlarına yol açabilir; ayrıca karaciğer ve böbrek hasarına neden olabilir” diye belirtti. Sahte balların ayırt edilmesine yönelik yöntemleri anlatan Demir, sahte balı gerçek baldan ayırmanın en kesin yolunun laboratuvar analizi olduğunu vurguladı.
SAHTE BALIN BELİRGİ ÖZELLİKLERİ
Dr. Demir, “Doğal bal kristalleşme eğilimi gösterirken, sahte balda bu tür bir değişim gözlemlenmez” diyerek, “Ayrıca, doğal bal suya ilave edildiğinde dibe çöker, sahte bal ise hızla çözünür. Ancak bu yöntemler, sahte balları ayırt etmek için yeterli değildir. Gerçek tespiti ancak laboratuvar analizleriyle mümkündür” şeklinde konuştu.
SAHTE BALLARDA BULUNMAYAN UNSURLAR
Piyasadaki sahte balların, doğal balın görünümünü ve kokusunu taklit etmeye çalıştığını ifade eden Demir, bu sahte ürünlerin doğal balda bulunan polen, antioksidan ve enzimleri içermediğini dile getirdi. Sahte balın içinde genellikle şeker şurubu, glikoz ve mısır şurubu bulunduğunu belirten Demir, bu ürünlerin tatlandırıcılar kullanılarak veya tamamen yapay yollarla üretildiğini aktardı.
SAHTE BALIN ZARARLARI
Hem insanlar hem de hayvanlar üzerinde gerçekleştirilen araştırmalar, sahte balın alınmasının olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ortaya koymuştur. Sahte ballardaki yüksek şeker oranı, tatlandırıcılar ve koruyucular gibi kimyasal maddeler vücutta çeşitli yan etkilere yol açabilmektedir. Dr. Demir, sahte balın yol açabileceği sağlık problemleri hakkında şu uyarılarda bulundu:
“Sahte bal, sindirim sistemi rahatsızlıkları, baş ağrısı ve uzun vadede obezite, hiperglisemi gibi hastalıklara ve karaciğer ile böbrek hasarına yol açabilir. Bunun yanı sıra, sahte balda bulunan katkı maddeleri alerjik reaksiyonlara sebep olabilmektedir. Ayrıca sahte ballarda ağır metaller, pestisitler ve antibiyotik kalıntıları gibi toksik bileşenler bulunabilir.”
BAL ALIMINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER
“Bal fiyatı, kalitesiyle doğru orantılıdır. Bal alırken, seçtiğiniz markanın ve üreticinin güvenilir olmasına dikkat edilmelidir. Her gıda maddesi gibi bal satın alırken etiketini okuyun. Bal üzerinde organik ibaresi varsa, organik sertifikasının doğruluğunu kontrol edin” diyen Demir, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın izni ile üretilen balların tercih edilmesini önerdi.
