Suriye’de Baas Rejimi Çöktü: Şam’ın Kontrolü Rejim Karşıtı Grupların Eline Geçti
Suriye’de 1963’te iktidara gelen Baas Partisi’nin 61 yıllık iktidarı, 2011’de başlayan ve şiddetle bastırılmaya çalışılan özgürlük hareketleriyle patlak veren iç savaşta, başkent Şam’ın rejimin kontrolünden çıkmasıyla sona erdi. Rejim karşıtı grupların Şam’a doğru ilerlemesi, kent çevresinde yoğun bir trafik akışına neden oldu. Yollarda oluşan araç kuyrukları, hava araçlarıyla görüntülendi. Çatışmaların şiddeti ve hızı arttıkça, pek çok kişi araçlarını bırakıp yürüyerek başkente doğru yol almıştı.
Baas Rejimi’nin Çöküşü Üzerine Beyan:
Suriye muhalefetinin çatı kuruluşu SMDK, 61 yıllık Baas rejiminin çöküşüne ilişkin bir açıklama yaptı. Açıklamada, "Suriye’nin katil (Beşşar) Esed rejiminden kurtarılmasından dolayı Suriye halkını tebrik ediyoruz. 8 Aralık tarihini ‘Milli Bayram’ olarak ilan ediyoruz. Bugün; şehitlerin, kurbanların, tutukluların, yerinden edilenlerin ve mazlumların zafer günü." ifadeleri yer aldı.
Uzun Süren Bir Çatışma:
Arap Sosyalist Baas Partisi Suriye’de 1963’te darbeyle iktidara geldi. 1970’te parti içi darbeyle Beşşar Esed’in babası Hafız Esed iktidarı ele geçirerek 1971’de Suriye Devlet Başkanı oldu. Beşşar Esed ise, babasının ölümünün ardından 2000’de Baas rejiminin başına geçti.
2011’deki özgürlük hareketleri rejimin şiddete dayalı müdahalesi ile başlayan iç savaş, binlerce kişinin hayatını kaybetmesine neden oldu. Silahlı muhalif gruplar uzun bir mücadeleye girerken, rejim uluslararası baskılara rağmen sorunun siyasi yollarla çözümüne yanaşmadı.
Şam’ın Düşüşü ve Sonuçları:
27 Kasım’da yoğunlaşan çatışmaların ardından, Halep, İdlib, Hama gibi bölgelerde rejim kontrolü kaybetti. Son olarak başkent Şam’da halkın sokaklara dökülmesiyle rejim güçleri kamu kurumlarından ve sokaklardan çekilmeye başladı. Rejim karşıtı gruplar kent merkezinde güçlerini pekiştirdi. 61 yıllık Baas rejimi ve 53 yıllık Esed ailesi iktidarı sona ermiş oldu.
Son 27 Gün Tek Tek:
- 27 Kasım: Halep’in batı kırsalında çatışmalar başladı.
- 30 Kasım: Rejim karşıtı gruplar Halep’in merkezini ele geçirdi ve İdlib’in kontrolünü sağladı.
- 5 Aralık: Rejim karşıtı gruplar Hama kent merkezini ele geçirdi.
- 6 Aralık: Dera ilinde operasyon başlayan askeri muhalifler il merkezini geri aldı.
- 7 Aralık: Suveyda ve Kuneytra illeri ve Humus il merkezleri rejim karşıtı grupların kontrolüne girdi. Şam’ın güney banliyölerine giren gruplar, Şam’da Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı’nı ele geçirdi..
- 8 Aralık: Rejim karşıtı grupların başkente hakim olmaya başlamasıyla, Esed rejimi kısa sürede başkentin tüm kontrolünü kaybetti.
Önemli Bir Operasyon:
Suriye Milli Ordusu’nun (SMO) Halep kırsalında 1 Aralık’ta terör örgütü PKK/YPG’ye karşı başlattığı "Özgürlük Şafağı Operasyonu"nda ise Tel Rıfat ilçe merkezi terörden kurtarıldı.
