AA’nın Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve 2025 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’ndan derlediği verilere göre, Türkiye’nin imalat sanayisinde orta-yüksek ve yüksek teknoloji ürünleri ihracatı, son on yılda önemli bir artış göstererek 100 milyar dolara yaklaşmıştır.
Orta-yüksek ve yüksek teknoloji ürünlerinin ihracatı 2013 yılında 53,1 milyar dolar seviyesindeyken, bu rakam 2017’de 60,1 milyar dolara yükselmiştir. 2021’de ihracat 77,4 milyar dolara, 2022’de ise 88,7 milyar dolara ulaşmıştır. Geçen yıl ise bu ihracat 97,3 milyar dolar olarak kaydedilmiştir.
Bu yılın Ocak-Eylül döneminde, orta-yüksek ve yüksek teknoloji ürünlerinin ihracatının 73,4 milyar dolar düzeyinde gerçekleştiği bildirilmiştir.
Önemli Sektörler ve Beşeri Sermaye Desteği
Bakan Kacır, bu verilere dair değerlendirmesinde, son 22 yılda rekabetçi üretimi artırmaya yönelik olarak imalat sanayisinde yatırımları, üretimi, istihdamı ve ihracatı artıracak politikalara öncelik verdiklerini vurgulamıştır.
Milli gelirin son 22 yılda 238 milyar dolardan 1,1 trilyon dolara yükseldiğini belirten Kacır, Türkiye’nin 2002 yılında dünyanın en büyük 18. ekonomisi konumunda olduğunu ve yıllık ortalama yüzde 5,4 büyüyerek bugünkü satın alma gücüne göre dünyanın en büyük 11. ekonomisi haline geldiğini ifade etmiştir.
Kacır, imalat sanayi sektörlerinin istihdam, üretim, ticaret, katma değer ve teknoloji düzeylerinin arttığını belirterek, öncelikli sektörler olarak kimya, ilaç-tıbbi cihaz, makine, elektrikli teçhizat, otomotiv, elektronik ve raylı sistem araçlarını sıralamıştır.
Teknoloji, yenilik ve verimlilik sağlayarak yüksek katma değerli üretimi artıracaklarını vurgulayan Kacır, yüksek teknoloji ve verimliliğe dayalı yatırımlarla istihdam, üretim ve ihracatı artıracaklarını, beşeri sermayeyi bu doğrultuda güçlendireceklerini açıklamıştır.
2025 Hedefi: 117,1 Milyar Dolar
Kacır, yüksek katma değerli üretim hedefleyen sanayi politikası ile yapısal dönüşümü hızlandıracaklarını ve Türkiye’nin orta ve yüksek teknolojili ürün ihracatının imalat sanayi ihracatı içerisindeki payını artırmayı hedeflediklerini belirtti.
Türkiye’nin yüksek teknoloji ürün ihracatının 10 milyar dolara yaklaştığını ifade eden Kacır, şöyle devam etmiştir:
“Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatımız geçen yıl rekor bir seviyeye ulaşarak 97,3 milyar dolar oldu. Bu yıl 9 ayda 73,4 milyar dolara ulaştık. İhracatımızı artırmaya yönelik program ve desteklerimizi kararlılıkla sürdürüyoruz. Gelecek yıl orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayi ihracatındaki payının yüzde 44’e yaklaşmasını bekliyoruz. Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’nda belirttiğimiz gibi, bu ihracatın 2024’te yaklaşık 104 milyar dolara, 2025’te ise 117,1 milyar dolara çıkmasını hedefliyoruz.”
Yeni Teşvik Programları Geliyor
Kacır, sayısını 191’den 362’ye çıkardıkları organize sanayi bölgeleri ile kurdukları 45 endüstri bölgesiyle Türkiye’yi küresel bir üretim üssü haline getirdiklerini vurgulamıştır. Ayrıca, 104 teknoparkta 11 bine yakın firmanın teknoloji geliştirme çalışmaları yürüttüğünü aktarılmıştır.
Katma değerli üretim, yeşil ve dijital dönüşüm odaklı imalat sanayinin dönüşümü için yeni enstrümanlar devreye aldıklarını ifade eden Kacır, “Yıllık yüksek teknoloji ürün ihracatımız 9,1 milyar doları aşmış durumda ve bunun yarısından fazlası havacılık ve savunma sanayisine aittir. ‘Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı’ ile Ar-Ge’den seri üretime kadar uçtan uca bir destek mekanizması kurarak 102 milyar liralık yatırımı harekete geçirdik. ‘Yatırım Taahhüdü Karşılığı Avans Kredisi’ programımızla yüksek teknoloji yatırımlarına cazip koşullarla ve uzun vadeli finansman sağlıyoruz.” açıklamasında bulunmuştur.
Bakan Kacır, Türkiye’yi yeni teknoloji yatırımlarının adresi haline getirmek adına tarihin en büyük ölçekli teşvik programı olan HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı’nın duyurusunu yaptıklarını belirterek, “Bu programla, yatırımcılarımıza proje bazlı teşviklerin yanı sıra pazar geliştirme destekleri, cazip finansman koşulları ve uygun yatırım alanları sunuyoruz. Sanayicilerimizin sürdürülebilirlik ve verimlilik odaklı dönüşümünü destekleyen yeni projeleri hayata geçiriyoruz.” dedi.
Mehmet Fatih Kacır, imalat sanayisi özelinde büyük veri, nesnelerin interneti, endüstriyel robot teknolojileri, akıllı sensör teknolojileri, yapay zekaya dayalı siber fiziksel sistemler, siber güvenlik, akıllı otomasyon sistemleri ve artırılmış gerçeklik gibi 8 dijital teknoloji alanını proje teklif çağrısı kapsamına aldıklarını eklemiştir.
